Traktat o Turkach

Opis

Traktat o Turkach Johannesa Schefflera to publikacja łącząca wartość źródłową, historyczną, teologiczną i filologiczną. Książka zawiera pierwsze polskie opracowanie i przekład jednego z ważnych tekstów polemicznych siedemnastowiecznego Śląska, powstałego w czasie ostrych sporów konfesyjnych, po wojnie trzydziestoletniej, w epoce napięcia między katolicyzmem, protestantyzmem oraz narastającym lękiem przed ekspansją osmańską.

Autor przekładu i wprowadzenia, Mirosław Grudzień, prowadzi czytelnika przez świat religijnych sporów nowożytnej Europy, ukazując Johannesa Schefflera nie tylko jako Angelusa Silesiusa, mistyka i poetę, lecz także jako bezkompromisowego polemistę kontrreformacyjnego. Szczególne miejsce zajmuje tu problem tureckiego zagrożenia, interpretowanego przez Schefflera w perspektywie religijnej jako kara za odstępstwo od prawdziwej wiary oraz argument w sporze z luteranizmem.

Publikacja składa się z dwóch zasadniczych części. Pierwsza zawiera historyczno-krytyczną i lingwistyczną analizę Traktatu o Turkach, obejmującą m.in. tło powstania dzieła, eklezjologię Schefflera, stosunek protestantów do kwestii tureckiej, stanowisko Marcina Lutra wobec islamu, polemikę katolicko-protestancką oraz językową specyfikę tekstu. Druga część przynosi polski przekład traktatu, pozwalający czytelnikowi bezpośrednio zetknąć się z gwałtownym, erudycyjnym i pełnym pasji stylem siedemnastowiecznej debaty religijnej.

To książka dla osób zainteresowanych historią idei, dziejami Śląska, reformacją i kontrreformacją, relacjami chrześcijaństwa z islamem, dawną literaturą polemiczną, teologią oraz kulturą religijną Europy nowożytnej. Będzie szczególnie cenna dla badaczy, studentów, historyków Kościoła, germanistów, teologów oraz wszystkich czytelników poszukujących źródeł pokazujących, jak dramatycznie splatały się w XVII wieku religia, polityka, wojna i język propagandy.

Traktat o Turkach to nie tylko przekład dawnego tekstu. To wejście w sam środek epoki, w której słowo było bronią, wiara elementem politycznego porządku, a lęk przed obcym stawał się narzędziem walki o kształt chrześcijańskiej Europy.