Szkice o przekładzie literackim. Literatura rodem z Quebecu w Polsce

Opis

Monografia „Szkice o przekładzie literackim. Literatura rodem z Quebecu w Polsce” jest pierwszym opracowaniem mającym na celu opis istniejących przekładów literatury quebeckiej w języku polskim. Badaczka łączy perspektywę historycznoliteracką oraz przekładoznawczą: przybliża zatem rodzimemu odbiorcy kontekst i problematykę analizowanych dzieł, ukazując wybrany korpus badawczy przez pryzmat konkretnych ram teoretycznych, które wydają się najbardziej odpowiednie do opisu najbardziej reprezentatywnych zjawisk i problemów tłumaczeniowych. Autorka zastanawia się kolejno nad kwestią wyboru dzieł do przekładu i decyzjami wydawców oraz charakteryzuje parateksty cechujące przełożone na język polski quebeckie powieści. Opisuje szerzej jedyną istniejącą do tej pory serię przekładową, czyli powstałe w odstępie niemal stu lat dwa tłumaczenia należącej do kanonu literackiego powieści „Maria Chapdelaine” Louisa Hémona. Na podstawie przekładów czterech ważnych dla rozwoju powieści w Quebecu dzieł: „Agaguka” Yves’a Thériaulta, „Une saison dans la vie d’Emmanuel” Marie-Claire Blais, „Kamouraski” Anne Hébert i „La fille qui aimait trop les allumettes” Gaétana Soucy’ego ukazuje rolę tłumacza i nieodzownej w jego działalności inwencji. Przybliża ponadto polskiemu czytelnikowi zjawisko literatury neoquebeckiej (fr. „écritures migrantes”), czyli tworzonej przez autorów urodzonych poza Quebekiem, badając kolejno możliwości przekładu przesyconej wielością kodów kulturowych prozy pochodzącego z Haiti Dany’ego Laferrière’a oraz tekstów mającej polskie korzenie Régine Robin. Odrębny rozdział traktuje o specyfice twórczości najważniejszego dla rozwoju quebeckiego teatru dramatopisarza, Michela Tremblaya, oraz o niepośledniej roli, jaką we wszystkich jego utworach, także prozatorskich, odgrywa joual, czyli socjolekt używany w Montrealu. Autorka podejmuje ponadto próbę opisu specyfiki antologii, czyli publikacji typowej dla przekładowego rynku wydawniczego. Pretekstem do poruszenia tego zagadnienia jest obecność na liście polskich przekładów literatury quebeckiej dwujęzycznej „Antologii poezji Quebeku” (1985) oraz „Antologii współczesnej noweli quebeckiej” (2011). Monografię zamyka refleksja na temat obrazu literatury quebeckiej na podstawie przekładów i tekstów krytycznych publikowanych w czasopismach literackich.

Dr hab. Joanna Warmuzińska-Rogóż została uhonorowana nagrodą im. Pierre’a Savarda w kategorii najlepszej obcojęzycznej książki kanadystycznej. Nagroda Pierre’a Savarda (Pierre Savard Award) jest przyznawana każdego roku przez Międzynarodowe Stowarzyszenie Badań Kanadyjskich (ICCS/CIEC) dla monografii naukowych, które w szczególny sposób przyczyniają się do promocji Kanady.